است و از كشف الحجب و الاستار استفاده مىشود كه در هند هم بوده ولى نام آن را جوامع الكلام نوشته و شيخ ما محدث نورى در خاتمه مستدرك : 409 فرموده كه نسخه‌اى از آن را در كرمانشاه ديده و او هم جوامع الكلام ناميده است . آغاز « الحمد للّه الذي فطر على أحاديث معرفته عقول العالمين . . . » در اين كتاب اصول دين و فقه و موعظه و تفسير و آداب و اخلاق و اخبار مربوطه به اينها را آورده و مرتب است بر عقودى و هر عقدى بر سموطى و هر سمطى بر جواهرى » ( 1 ) . محدث نورى اين شخص را هشتمين نفر از مشايخ علامه مجلسى قرار داده و گفته : مجلسى ، اجازه را از روى خط او در بحار نقل كرده است ( 2 ) . نگارنده گويد : اجازه مذكور به خط مجير . تاكنون باقى و كليشه آن چاپ شده است ( 3 ) . جدّ اعلى ، مناظره دو استاد خود ، شيخ جعفر بحرانى مجتهد ، كه اصولى بوده . و سيد محدث صاحب جوامع الكلم ، كه اخبارى بوده - كه همين سيد ميرزا جزائرى است - در مسجد جامع شيراز ، درباره حجيت ظواهر قرآن ، آورده و از سيد ميرزا كه او را به « شيخى المحدث » توصيف كرده نقل كرده ، كه گفته است : معنى ( قُلْ هُوَ اللّهُ أحَد ) ( 4 ) را هم بدون مراجعه به احاديث نمى توانيم بفهميم چون معناى احديت و فرق بين احد و واحد را نمى دانيم ( 5 ) .

--> ( 1 ) الذريعة 5 : 253 . ( 2 ) خاتمة مستدرك الوسائل : 409 . ( 3 ) ريحانة الأدب 6 : 333 . ( 4 ) سوره توحيد : 1 . ( 5 ) منبع الحياة : 47 .